در سالهای اخير، دولت و بانک مرکزی ايران با هدف شفافسازی مالکيت و دارايی افراد، ابزارهای مختلفی را برای پايش اطلاعات اقتصادی شهروندان توسعه دادهاند. يکی از مهمترين اين ابزارها، سامانه ملی املاک و اسکان است که زير نظر وزارت راه و شهرسازی فعاليت میکند. ثبت اطلاعات در اين سامانه اکنون به يکی از پيشنيازهای دريافت برخی خدمات بانکی از جمله دسته چک تبديل شده است.
در اين گزارش، گامبهگام مراحل ثبتنام در سامانه املاک و اسکان را بررسی میکنيم و توضيح میدهيم چرا ثبت اين اطلاعات برای گرفتن دسته چک اهميت دارد.
سامانه املاک و اسکان چيست و چرا اهميت دارد؟
سامانه املاک و اسکان در ابتدا با هدف مديريت بازار مسکن و مقابله با احتکار املاک راهاندازی شد. اما در ادامه به بستری برای ثبت اطلاعات دقيق ملکی افراد تبديل شد که بانکها، سازمان امور مالياتی و ساير نهادهای دولتی از آن برای اعتبارسنجی، محاسبه ماليات و خدمات مالی استفاده میکنند.
امروز، اگر قصد داشته باشيد دسته چک جديد بگيريد، بانک به طور خودکار اطلاعات شما را از سامانه املاک استعلام میکند. اگر اطلاعات ملکی شما ثبت نشده باشد يا ناقص باشد، اين موضوع میتواند مانع صدور دسته چک شود.
شروع ثبت نام: ورود به سامانه با شماره موبايل
برای آغاز فرآيند، ابتدا بايد وارد سايت سامانه به آدرس amlak.mrud.ir شويد. در صفحه اول، از شما خواسته میشود شماره موبايلی را وارد کنيد که به نام خودتان ثبت شده است. پس از ارسال کد تأييد به همان شماره، با وارد کردن کد وارد صفحه کاربری خود میشويد.
در اين مرحله، اطلاعات هويتی شما شامل کد ملی، نام، نام خانوادگی، تاريخ تولد و اطلاعات شناسنامهای ديگر نيز از شما خواسته میشود. پس از تاييد اين مرحله، نوبت به ثبت اطلاعات ملکی میرسد.
ثبت اطلاعات ملک: چه چيزی بايد وارد کنيد؟
در بخش ثبت ملک، بايد تمام املاکی که به نام شما ثبت شدهاند وارد شوند. اطلاعاتی مانند آدرس کامل ملک، کد پستی، شماره سند يا شناسه يکتای ملک، نوع کاربری ملک (مسکونی، تجاری، اداری و…)، متراژ، سال ساخت، تعداد طبقات و وضعيت سکونت بايد بهدرستی وارد شوند.
اگر ملکتان را اجاره دادهايد، بايد مشخصات مستاجر شامل کد ملی، شماره موبايل و مدت زمان اجاره را نيز وارد کنيد. اگر در ملکی سکونت داريد ولی مالک آن نيستيد، بايد وضعيت را به عنوان مستاجر يا ساکن معرفی کنيد.
جالب است بدانيد حتی اگر مالک هيچ ملکی نيستيد، باز هم بايد در سامانه ثبت نام کنيد و گزينه «فاقد ملک» را انتخاب کنيد. اين کار باعث میشود پرونده شما تکميل شده و در استعلامهای بانکی به عنوان «بدون دارايی ملکی» شناسايی شويد، نه فردی که ثبتنام نکرده است.
بررسی و تاييد اطلاعات توسط سامانه
بعد از ثبت اطلاعات، سامانه املاک به صورت خودکار اطلاعات شما را با چند نهاد مختلف از جمله ثبت اسناد، اداره ماليات، شرکت پست و ثبت احوال مطابقت میدهد. اگر اطلاعات وارد شده با اين منابع همخوانی داشته باشند، مرحله ثبت با موفقيت به پايان میرسد.
در صورت وجود مغايرت يا نقص اطلاعات، پيامی دريافت میکنيد و بايد آن بخش را ويرايش يا مدارک تکميلی را بارگذاری کنيد. بنابراين بهتر است از همان ابتدا اطلاعات دقيق وارد کنيد تا از دوبارهکاري جلوگيری شود.
چرا ثبت اطلاعات املاک برای گرفتن دسته چک لازم است؟
با اجرای قانون جديد چک، بانکها موظفند پيش از صدور دسته چک، وضعيت اعتباری و دارايی متقاضی را بررسی کنند. يکی از منابعی که برای اين بررسی استفاده میشود، سامانه املاک و اسکان است. اين سامانه به بانکها نشان میدهد که آيا فرد دارايی ملکی دارد، ملکش را اجاره داده يا خودش اجارهنشين است.
داشتن ملک به نام شخص، يکی از نشانههای اعتبار اقتصادی اوست و میتواند احتمال موافقت بانک با درخواست دسته چک را افزايش دهد. برعکس، نبود اطلاعات در اين سامانه ممکن است باعث توقف يا رد درخواست شود، چون بانک نمیتواند به درستی وضعيت متقاضی را ارزيابی کند.
مزايای ديگر ثبت اطلاعات در سامانه املاک
علاوه بر الزامات بانکی، ثبت اطلاعات ملکی مزايای ديگری نيز دارد. اگر شما مالک هستيد، ثبت ملک در اين سامانه میتواند در دعاوی حقوقی، اثبات مالکيت و دريافت خدمات ديگری مانند بيمه يا ماليات کمککننده باشد. اگر مستاجر هستيد، ثبت قرارداد اجاره میتواند شما را در برابر افزايشهای غيرقانونی اجاره يا شکايات احتمالی موجر محافظت کند.
همچنين در آينده، بسياری از خدمات دولتی بر پايه اطلاعات سامانه املاک ارائه خواهند شد. بنابراين، ثبتنام در اين سامانه يک اقدام هوشمندانه برای مديريت دارايی و تعامل با نهادهای اقتصادی محسوب میشود.
ثبت نام در سامانه املاک و اسکان اکنون يکی از مهمترين گامها برای استفاده از خدمات بانکی مدرن از جمله دريافت دسته چک است. اين فرآيند اگرچه چند مرحله دارد، اما با دقت و صرف زمان کوتاهی قابل انجام است. بانکها برای اعتماد به مشتريان خود نياز به اطلاعات شفاف و قابل استناد دارند و سامانه املاک يکی از ابزارهای کليدی در اين مسير است. برای پيشگيری از مشکلات آتی و دسترسی راحت به خدمات بانکی، بهتر است هرچه زودتر اطلاعات ملکی خود را در اين سامانه ثبت کنيد.