یک تماس تلفنی ساده می‌تواند با جمله‌ای کاملاً عادی شروع شود: «از بانک تماس می‌گیریم.» تماس‌گیرنده ممکن است نام و نام خانوادگی شما را بداند، شماره کارتتان را بخواند یا حتی درباره خدمتی بانکی صحبت کند که واقعی به نظر می‌رسد.
همین جزئیات کافی است تا بسیاری از ما برای چند لحظه تصور کنیم واقعاً با کارمند بانک صحبت می‌کنیم.
اما مهم‌ترین اصل در برابر تماس‌های بانکی مشکوک این است: داشتن بعضی اطلاعات شخصی شما، هویت تماس‌گیرنده را اثبات نمی‌کند.
رمز کارت را هرگز تلفنی اعلام نکنید
رمز اول کارت، رمز پویا یا هر رمز ورود دیگری جزو اطلاعاتی نیست که لازم باشد برای انجام خدمت بانکی به یک کارمند اعلام شود.
رمز قرار است فقط در اختیار صاحب حساب باشد. اگر فردی پشت تلفن از شما خواست رمز را برای «احراز هویت»، «رفع مسدودی»، «واریز جایزه» یا هر دلیل دیگری بخوانید، ادامه تماس می‌تواند شما را در معرض کلاهبرداری قرار دهد.
حتی اگر تماس‌گیرنده اطلاعات دیگری از شما داشته باشد، این اصل تغییر نمی‌کند.
CVV2 و تاریخ انقضا چطور؟
کد CVV2 و تاریخ انقضای کارت در کنار شماره کارت و رمز پویا می‌توانند برای انجام پرداخت اینترنتی مورد استفاده قرار گیرند.
به همین دلیل نباید مجموعه این اطلاعات را تلفنی یا در پیام‌رسان در اختیار فرد دیگری قرار دهید.
ممکن است کلاهبردار ابتدا اطلاعات کم‌اهمیت‌تری بخواهد و درخواست اصلی را مرحله‌به‌مرحله مطرح کند. هدف این روش معمولاً این است که درخواست غیرعادی به نظر نرسد.
کد پیامکی را برای هیچ‌کس نخوانید
یکی از جدی‌ترین نشانه‌های خطر، درخواست خواندن کدی است که همان لحظه برای تلفن همراه شما ارسال شده است.
این کد ممکن است رمز یک‌بارمصرف، کد ورود به یک سرویس، تأیید تغییر اطلاعات یا بخشی از فرایند فعال‌سازی حساب باشد.
وقتی در پیام نوشته شده «این کد را در اختیار دیگران قرار ندهید»، این هشدار را باید کاملاً جدی گرفت؛ حتی اگر فرد تماس‌گیرنده خودش را کارمند بانک معرفی کند.
نصب برنامه با راهنمایی تلفنی؛ یک علامت خطر جدی
گاهی تماس جعلی با درخواست رمز شروع نمی‌شود. فرد از شما می‌خواهد برای رفع یک مشکل، برنامه‌ای نصب کنید یا روی لینکی بزنید.
برنامه ممکن است ظاهراً ابزار پشتیبانی یا بانکداری باشد، اما در عمل امکان مشاهده صفحه تلفن همراه، خواندن پیام‌ها یا کنترل بخشی از دستگاه را فراهم کند.
خدمات بانکی را فقط از مسیرهای رسمی بانک دریافت کنید و اپلیکیشن‌های بانکی را از منابع اعلام‌شده توسط همان بانک نصب کنید.
«پول را به حساب امن منتقل کنید»؛ حساب امنی در کار نیست
یکی از سناریوهای متداول کلاهبرداری این است که تماس‌گیرنده ادعا می‌کند حساب شما در معرض سرقت قرار گرفته و برای حفظ پول باید آن را به حساب دیگری منتقل کنید.
بانک برای «محافظت» از دارایی مشتری از او نمی‌خواهد پولش را به کارت یا حساب فرد دیگری انتقال دهد.
اگر چنین تماسی دریافت کردید، تماس را قطع کنید و شخصاً از طریق شماره رسمی مرکز ارتباط با مشتریان بانک موضوع را بررسی کنید.
تماس‌گیرنده عجله ایجاد می‌کند
کلاهبرداری تلفنی معمولاً با فشار زمانی همراه است:
«اگر الان انجام ندهید حساب مسدود می‌شود.»
«فقط چند دقیقه برای دریافت وجه فرصت دارید.»
«همین الان کدی که فرستاده شد را بگویید.»
این عجله تصادفی نیست. وقتی فرصت فکر کردن، تماس با شخص دیگر یا بررسی موضوع از ما گرفته شود، احتمال تصمیم اشتباه بیشتر می‌شود.
در مسائل بانکی، چند دقیقه مکث معمولاً بسیار ارزان‌تر از یک تصمیم عجولانه است.
اگر تماس مشکوک بود چه کنیم؟
ساده‌ترین کار قطع تماس است. سپس شماره رسمی بانک را از وب‌سایت، اپلیکیشن یا پشت کارت بانکی پیدا کنید و خودتان تماس بگیرید.
روی شماره‌ای که تماس‌گیرنده برای «پیگیری» در اختیار شما قرار می‌دهد تکیه نکنید.
اگر اطلاعات حساسی را در اختیار فرد ناشناس گذاشته‌اید، موضوع را جدی بگیرید. در صورت امکان رمزها را تغییر دهید، کارت یا دسترسی مورد نظر را مسدود کنید و با بانک تماس بگیرید.
یک قانون ساده که ارزش به خاطر سپردن دارد
کارمند واقعی بانک ممکن است برای شناسایی شما اطلاعاتی را مطابق روال بانک بررسی کند؛ اما قرار نیست رمز محرمانه، رمز پویا یا کدی را که برای تأیید یک عملیات به تلفن شما ارسال شده از شما بگیرد.
در تماس‌های بانکی، اعتماد نباید بر اساس لحن حرفه‌ای تماس‌گیرنده، شماره‌ای که روی صفحه تلفن دیده می‌شود یا اطلاعاتی که درباره ما دارد شکل بگیرد.
قاعده امن‌تر این است: هرجا درخواست به اطلاعاتی رسید که با آن می‌توان وارد حساب شد یا پرداخت انجام داد، مکالمه را متوقف کنید و خودتان از مسیر رسمی بانک موضوع را پیگیری کنید.